Burgersociëteit Heerenveen over het verwijderen van 'adellijke schilderijen en wapenen'.

Fragment uit een redevoering van Jan Georg Semler voor de leden van Burgersociëteit Heerenveen. Na afloop van zijn betoog werd Semler met drie andere leden afgevaardigd om met het gemeentebestuur te praten over het verwijderen van “adellijke schilderijen en wapenen”.

Klik op de foto om een grotere foto te bekijken
Klik op de foto om een grotere foto te bekijken
Transcriptie:
Burgers,


Daar wij thans die gelukkige tijden beleven,
dat wij ons onbeschroomd onze rechten mogen
verdedigen, zoo dienden wij geen ogenblik langer
te wagten alle onze vermogens in te spannen
om de vrijheid en gelijkheid, gegrondvest op
de rechten van den mensch in het midden onzer
hersteld te zien. Wanneer wij opeens onze
oogen vestigen op alle de willekeurige daden
van het vorige bewind, dan zouden wij ons zelven
verliezen en in eene gramstorige veragting daar
over moeten wegzinken. Laten wij dus traps-
gewijze allen eenstemmig werken om in de eerste
plaats onder ons datgene te herstellen, het
welke wij oordeelen met onze rechten en
vrijheden strijdig te zijn.
Om nu hier mede een geregeld begin te maken
en dat zeker alle spoed vereischt. Zoo draag
ik aan uwe ernstige overwegingen voor of
het niet dienstig zoude zijn , daar binnen
weinige dagen onze beslotene banken in de
kerk staan verhuurd te worden, dat wij op eene
gepaste wijze aan de leden der Municipaliteit
te kennen geven dat, daar wij de kerk als eene
publijke eigendom der gantsche burgerij van het
Heerenveen beschouwen niet langer kunnen
dulden dat men aan deze en gene die zich door
geweld, dat recht hadden aangematigt,
langer afzonderlijke banken buiten dat zij ze
huuren in onze kerk toe te staan.
Het was immers een schreeuwende onregtvaardig-
heid burgers, dat wij, toen wij eene vaste
zitplaats in de kerk wilden hebben dezelve ten
duursten prijze moesten huuren, en dat anderen
en bijzonder zij die zich slegts alleen door geweld
daarvan voorzagen door trotsche gestoeltens
over meer dan vijftig plaatzen na willekeur
beschikten, en zelvs voor hunne huurlingen ten
spijt der goede burgers zich daar van meester
maakten, laten wij dus daar in niet langer
stilzitten maar zonder verzuim bevorderen,
dat in dezen voortaan overeenkomstig de regten
van den mensch werde gehandeldt.
Laten wij ook bevorderen dat de wapens der
afgestorvene grooten die toonbeelden van
trotschheid uit onze kerk en waar dat wij
ze vinden ten spoedigsten werden weggenomen.
Laten wij om zulks te bewerken en om gewigtigen
belangens van deze burgerij op te sporen overeenkomstig
onze rechten en vrijheden daar te stellen, vier of
zes uit onzer midden committeeren en met ons
herstellingswerk belasten.

Bewerking:
Burgers,
Wij leven in een gelukkige tijd, waarin wij zonder problemen onze rechten kunnen beschermen. Wij moeten dan ook direct met volle kracht ons inzetten om vrijheid en gelijkheid, de fundamenten van de rechten van de mens, voor iedereen te realiseren. We moeten niet te veel achterom kijken naar de slechte daden van het vorige bestuur. Dat leidt alleen maar tot verachting. Het is beter om te werken aan het herstel van alles wat strijdig is met onze rechten en vrijheden.
Om de daad bij het woord te voegen stel ik voor om te gaan praten met het gemeentebestuur over het verhuren van de herenbanken in de kerk. Binnenkort worden deze banken opnieuw verhuurd. We kunnen niet langer toestaan dat in de kerk, die van ons allemaal is, een bevoorrechte groep zich het recht toeeigent op afzonderlijke zitplaatsen.
Het was toch oneerlijk dat wij voor de vaste zitplaatsen veel geld moesten betalen. Maar dat deze bevoorrechte groep over meer dan vijftig willekeurige plaatsen kon beschikken. We moeten dit niet langer accepteren, maar er voor zorgen dat hier gehandeld wordt overeenkomstig de rechten van de mens.
Laten we er dan ook voor zorgen dat de familiewapens van de gestorven edelen, die symbolen van trotsheid, uit onze kerk worden verwijderd. Om dat te bereiken moeten we een commissie samenstellen die zich moet bezighouden met de belangen van de burgers en met het herstel van onze rechten en vrijheden.

Vindplaats:
Tresoar. Archief Sminia. Inv. nr. 2274. Burgersociëteit Heerenveen.


   terug naar overzicht 'Burgersociëteit Heerenveen (1795)'


De educatieve bronnensite maakt deel uit van Jong Tresoar